ನವದೆಹಲಿ : ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿನ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಗಳ ನಡುವೆ, ಭಾರತವು ತನ್ನ ಇಂಧನ ಆಮದು ಮೂಲಗಳನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮೇಲೆ ವೇಗವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಜೂನ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲೂ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ದ್ರವೀಕೃತ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಗ್ಯಾಸ್ (ಎಲ್ಪಿಜಿ) ಪೂರೈಸಿದ ದೇಶವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಗಲ್ಫ್ ದೇಶಗಳ ಮೇಲಿನ ತನ್ನ ಮುನ್ನಡೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿದೆ.
ಕಮೊಡಿಟಿ ಅನಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆ ‘ಕೆಪ್ಲರ್’ (Kpler) ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ
ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ಆಮದು: ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಅಮೆರಿಕದಿಂದ 7.73 ಲಕ್ಷ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ (773.78 ಟಿಎಂಟಿ) ಎಲ್ಪಿಜಿಯನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಮೇ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಶೇ. 19.4 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು.
ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಆಮದು: ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಎಲ್ಪಿಜಿ ಆಮದು ಶೇ. 3 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿ 11.91 ಲಕ್ಷ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ತಲುಪಿದೆ (ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಇದು 11.55 ಲಕ್ಷ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಇತ್ತು).ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಪೂರೈಕೆದಾರ ದೇಶಗಳು (ಜೂನ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ)
ಯುಎಇ (ಸಂಯುಕ್ತ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್): ಭಾರತದ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಪೂರೈಕೆದಾರ ದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿಂದ ಆಮದು ಶೇ. 16.6 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿ 1.57 ಲಕ್ಷ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ಗೆ ತಲುಪಿದೆ (ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಇದು 1.34 ಲಕ್ಷ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಇತ್ತು).
ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಮತ್ತು ಕುವೈತ್: ಇವೆರಡೂ ದೇಶಗಳು ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಲಾ 64 ಸಾವಿರ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಎಲ್ಪಿಜಿಯನ್ನು ಪೂರೈಸಿವೆ.ಇಂಧನ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಒಪ್ಪಂದ
ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಡೆದ ಸಂಘರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯಗೊಳಿಸುವ ಭಾರತದ ವ್ಯಾಪಕ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಆಮದು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಇದೇ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ ಸರ್ಕಾರಿ ತೈಲ ರಿಫೈನರಿಗಳು 2026 ರಿಂದ ಅಮೆರಿಕದಿಂದ 22 ಲಕ್ಷ ಟನ್ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನೂ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿವೆ. ಇದು ಭಾರತ-ಅಮೆರಿಕ ಇಂಧನ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲಿದೆ ಮತ್ತು ಗಲ್ಫ್ ದೇಶಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಉದ್ಯಮದ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು ಆಗಸ್ಟ್ವರೆಗಿನ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮತ್ತು ಎಲ್ಪಿಜಿ ಎರಡರ ಅಗತ್ಯ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ‘ಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಆಫ್ ಹಾರ್ಮುಜ್’ (Strait of Hormuz) ಕಡಲ್ಗಾಲುವೆ ಪುನಃ ಮುಕ್ತವಾದ ನಂತರ ಗಲ್ಫ್ ದೇಶಗಳಿಂದ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆ ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳುತ್ತಿದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ದೇಶೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇದ್ದ ಆತಂಕಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ದೂರವಾಗಿವೆ.
ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣದ ವಿಸ್ತರಣೆ: ಇಂಧನ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲು ಭಾರತವು ಈಗ ಕೇವಲ ಅಮೆರಿಕ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಓಮನ್, ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ, ನೈಜೀರಿಯಾ, ಅಲ್ಜೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಈಜಿಪ್ಟ್ನಂತಹ ದೇಶಗಳಿಂದಲೂ ಎಲ್ಪಿಜಿ ಆಮದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದೆ.ಗಲ್ಫ್ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನ
ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಸಂಘರ್ಷ ಆರಂಭವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಭಾರತದ ಸುಮಾರು ಶೇ. 90 ರಷ್ಟು ಎಲ್ಪಿಜಿ ಆಮದು ಸ್ಟ್ರೇಟ್ ಆಫ್ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಮೂಲಕವೇ ಸಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದು ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆಯು ಗಲ್ಫ್ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಂಘರ್ಷದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಪೂರೈಕೆಯ ಅಡಚಣೆಗಳ ನಂತರ, ಭವಿಷ್ಯದ ಯಾವುದೇ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಭಾರತೀಯ ರಿಫೈನರಿಗಳು ಆಮದು ಮೂಲಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು.
ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಕಡಿಮೆಯಾದ ನಂತರವೂ ಭಾರತವು ತನ್ನ ಇಂಧನ ಆಮದು ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣದ ನೀತಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ನಂಬಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲೂ ಗಲ್ಫ್ ದೇಶಗಳು ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮತ್ತು ಎಲ್ಪಿಜಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಪೂರೈಕೆದಾರರಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದ್ದರೂ, ಭಾರತೀಯ ರಿಫೈನರಿಗಳು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರವಾಗಿಡಲು ಹಲವು ದೇಶಗಳಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಮತೋಲಿತ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲಿವೆ. (ಏಜೆನ್ಸಿಸ್)
